曇の糸

Edderkoppentråden

I

ある日のことございます。
Det var en gang.

お釈迦様は極楽のはす池のふち、一人でぶらぶらお歩きになっているらっしゃいました。
Buddha rusler alene rundt paradisets lotustjern.

池の中に咲いているはすの花は、みんな玉のように真っ白で、その真ん中にいる金色のずいからは、なんともいえないようにおいが、たえまなくあたりへあふれております。
Fra de gullfargede pistillene som er midt inne i de perlelignende kritthvite lotusblostene som blomstrer i tjernet, så flommer det uten stopp en ubeskrivelig god lukt utover det runtomliggende området.

極楽は、ちょうど朝なのでございましょう。
La oss si at det akkurat var blitt morgen i paradis.

やがてお釈迦様はその池のふちにおたたずみになって、水の面をおおっているはすの葉のあいだから、ふと下のようすをごらんになりました。
Så stoppet Buddha langs kanten av tjernet, og i nærheten av der lotusbladene vevde seg over vannoverflaten så kikket han tilfeldigvis ned på tilstanden.

この極楽のはす池の下は、ちょうど地獄の底で、にあたっておりますから、水晶のような水をすきとおして、三途の河や針の山の景色が、ちょうどのぞき眼鏡を見るように、はっきりと見えるのでございます。
Siden dette paradistjernets bund tilsvarte helvetes dyp, så kunne Buddha se utsikten over Sanzuelven og nålefjellet, igjennom det krystallklare gjennomsiktige vannet, som om han brukte et hydroskop.

すると、その地獄の底に、健陀多という男が一人、ほかの犯罪とい一緒にうごめいている姿が、お目にとまりました。
Deretter stoppet øynene hans på en gutt ved navn Kandatas skikkelse på dypet av helvetet, der han ormelignende kravlet sammen med de andre kriminelle.

この健陀多という男は、人を殺したり家に火をつけたり、色々悪事を働いた大泥棒でございますが、それでもたった一つ、よいことを致した覚えがございます。
Denne gutten ved navn Kandata hadde drept folk, satt hus i flammer, og vært en stortjuv som jobbet med mange forskjellige onde gjerninger, men på tross av dette, så var det én god tanke som fortsatt var i minnet hans.

ともうしますのは、あるときこの男が深い林の中を通りますと、小さいな曇が一匹、道ばたをはってゆくのが見えました。
Så, en gang så passerte denne gutten igjennom en dyp skog, og han så at en liten edderkopp kravlet langs vegkanten.

そこで健陀多は早速足をあげて、踏み殺そうと致しましたが、「いや、いや、これも小さいながら、命のあるものに違いない。その命をむやみにとるということは、いくらなんでもかわいそうだ。」と、こう急に思い返して、とうとうその曇を殺さずに助けてやったからでございます。
Da løftet kandata raskt på foten, for å trampe livet ut av den, men tankene endret seg fort til: "Nei, nei, selv om dette er lite, så er det ikke noe tvil om at det er et liv. Det å ta dette uten å tenke seg om er uansett hva man sier patetisk.", og til slutt ble det til at han uten å drepe edderkoppen reddet den istedet.

お釈迦様は地獄のようすをごらんになりながら、この健陀多には曇を助けたことがあるのをお思い出しになりました。
Mens Buddha så ned på helvetets tilstand, så kom dette minnet om når Kandata reddet edderkoppen.

そうしてそれだけのよいことをした報いには、できるなら、この男を地獄から救い出してやろうとをお考えになりました。
Han tenkte det at som en premie for denne éne gode tingen han hadde gjort, så skulle han om han kunne, redde ham ut av helvetet.

幸い、そばを見ますと、ひすいのような色をしたはすの葉の上に、極楽の曇が一匹、美しい銀色の糸をかけております。
Glad så så han rundt seg, og så en paradisedderkopp som lykkelig spant en vakker sølvfarget tråd, oppå et jadegrønt lotusblad.

お釈迦様はその曇の糸をそっとを手にお取りになって、玉のような白いはすのあいだから、はるか下にある地獄の底へ、まっすぐにそれをお下ろしなさいました。
Buddha tok denne tråden forsiktig opp i hånden, og fra imellom de perlehvite lotusblomseten, så senkte han den langt rett ned i helvetets dyp.

II

こちらは地獄の底の血の池で、ほかの罪人と一緒に、浮いたり沈んだりしていた健陀多で、ございます。
Her i helvetesdypets blodselv, så stiger og synker Kandata sammen med de andre kriminelle/synderene.

何しろどちらを見ても、真っ暗で、たまにその暗闇からぼんやり浮き上がっているものがあると思いますと、それはおそろしい針の山の針が光るのでございますから、その心ぼそさといったらございません。
Uansett hvor de så, så var det eneste man følte at man kunne se av og til i bekmørket, når man fløt til overflaten var de glimtende nålene fra det forferdelige nålefjellet, denne håpløsheten kunne ikke beskrives.

その上あたりは墓のようにしんとしずにまりかえって、たまに聞こえるものといっては、ただ罪人がつくかすかなため息ばかりでございます。
Mer enn dette, så kunne man kontrastert med stillheten som i graven, av og til høre de svake stønnene fra de andre kriminelle.

これはここへ落ちてくるほどの人間は、もうさまざまな地獄の責め苦人間つかれはてて、泣き声を出す力さえなくなっているのでございましょう。
Dette var for personer som hadde klart å falle allerede hit, de var så slitne av helvetets tortur at de ikke en gang hadde styrke til å slippe ut sine hulk.

ですからさすが大泥棒の健陀多も、やはり血の池の血にむせびながら、まるで死にかかった蛙のように、ただもがいてばかりおりました。
Derfor, som man forventer seg av den store innbruddstyven, så kjemper han som en døende frosk mens han kveles i blodtjernets blod.

ところがある時のことでございます。
Det var på denne tida.

何気なく健陀多が頭をあげて、血の池の空を眺めますと、そのひっそりとした闇の中を、遠い遠い天上から、銀色の曇の糸が、まるで人目にかかるのをおそれるように、一筋細く光りながら、するすると自分の上へたれて参るのではございませんか。
Uten å tenke over det så løftet Kandata hodet sitt, og når han kikket på himmelen over blodstjernet, så så han fjernt fjernt der oppe fra himmelen så så han at den lange tråden nesten så ut til å være redd for å bli sett mykt senket seg, var det ikke sånn at den var på vei rett mot ham?

健陀多はこれを見ると、思わず手をうって喜びました。
Når kandata så dette slo han uten å tenke over det glad ut med hendene sine.

この糸にすがり付いて、どこまでものぼってゆけば、きっと地獄がら抜け出せるのに相違ございません。
Dersom han klamret seg til denne tråden og klatret et eller annet sted, så var det ingen tvil om at han ville unslippe helvetet.

いや上手くゆくと極楽へ入ることさえもできましょう。
Nei, dersom han gjorde det bra, så ville han kansje komme inn i paradis.

そうすれば、もう針の山へ追いあげられることもなくなれば、血の池にしずめられることもあるはずはずございません。
Dersom han kunne det, så måtte han ikke lenger klatre på nålefjellet, og heller ikke synke i blodstjernet.

こう思いましたから健陀多は、早速その曇の糸を両手でしっかりとつかみながら、一生懸命に上へ上へとたぐりのぼりはじめました。
Etter at han hadde tenkt dette tok kandata fort ordentlig tak i edderkopptråden med begge hendene og begynte å klatre for hele livet, opp, opp.

元より大泥棒のことでございますから、こういうことには昔から、 なれきっているのでございます。
Siden han fra begynnelsen av var en stortjuv, så var dette noe som han fra gamle dager av var vant med.

しかし地獄と極楽とのあいだは、何万理となくございますから、いくらあせって見たところで、容易に上の方へはでられません。
Men siden det i mellom helvetet og paradis var mange titusen ri (1 ri ~ 4km), så kunne han uansett hvor mye han skyndet seg, lett komme seg ut dit han kikket.

ややしばらくのぼるうちに、とうとう健陀多もくたびれて、もう一たぐりも上の方へはのぼれなくなったしまいました。
Etter å ha klatret litt til, så ble til slutt også Kandata utslitt, og han klarte ikke å ta ett eneste tak oppover.

そこで仕方がらございませんから、まず一休むつもりで、糸の中途にぶら下がりながら、はるかに目の下を見下ろししました。
Siden han ikke kunne gjøre noe annet, så bestemte han seg for å ta en liten pause, og mens han hang der underveis på tråden, så senket han blikket langt nedover.

すると、一生懸命にのぼったかいがあって、さっきまで自分がいた血の池は、いまではもう闇の底にいつのまにかかくれております。
Så med det, så så han at det at han klatret for harde livet hadde hatt resultater, blodstjernet som han fram til nå hadde vært i hadde før han visste ordet av det blitt gjemt i dypets mørke.

それからあのぼんやり光っているおそろしい針の山も、足の下になってしまいました。
Og også det svakt glimtende nålefjellet var nå under føttene hans.

この分でのぼってゆけば、地獄から抜け出すのも、存外わけがないかもしれません。
Hvis han kunne fortsette å klatre som dette, så ville han kansje klare å slippe ut fra helvetet.

健陀多は両手を曇の糸にからみながら、ここへきてから何年にもだしたことのない声で、「しめた。しめた。」と笑いました。
Kandata lo ut med en stemme han ikke hadde sluppet ut på mange år siden han kom hit "Jeg klarer det! Jeg klarer det!", mens han hadde begge hendene viklet inn i tråden.

ところがふと気が付きますと、曇の糸の下の方は、数がぎりもない罪人たちが、自分ののぼった後をつけて、 まるでありの行列のように、やはり上へ上へ一心によじのぼってくるではございませんか。
Og så oppdaget han blutselig, at nedover tråden, så var talløse kjeltringer/syndere i gang med å klatre oppover tråden, akkurat som en rekke, så klatret de oppover oppover mot ham med stor iver.

健陀多はこれを見ると、驚いたのとかおそろしいのとで、しばらくはただ、馬鹿のように口を空いたまま、目ばかり動かしておりました。
Når kandata så dette, så ble han fordi han ble overasket og forferdet, en stund bare han bare stille med munnen åpen som en idiot, og bare beveget på øynene.

自分一人でさえきれそうな、この細い曇の糸が、 どうしてあれだけの人数の重み人数たえることができましょう。
Hvordan klarte denne tråden som så ut som om den ville briste under vekten av bare én person, å holde på denne mengen av folk?

もしまんいち途中できれたといたしましたら、せっかくここへまでのぼってきたこのかんじんな自分までも、元の地獄へ逆落とした人に落ちてしまわなければなりません。
Dersom den brast på midten,så ville også han som hadde jobbet så hardt for å komme hit, falle hodestups tilbake til helvetet der han kom fra.

そのことがあったら、大変でございます。
Om dette ville skje, så ville det være vanskelig.

が、そういううちにも、罪人たちは何百となく何千となく、真っ暗な血の池の底から、うようよとはい上がって、細く光っている曇の糸を、 一列になりながら、せっせとのぼって参ります。
Men, også når man sier dette, så vriglet hundrevis, tusenvis av kriminelle/syndere seg hardt oppover den svakt glimtende tynne edderkopptråden i en rekke fra blodstjernet nede i bekmørket.

今のうちにどうかしなければ、糸は真ん中から二つに切れ、落ちてしまうのに違いありません。
Det var ikke noe tvil at om at han ikke gjorde noe med hvordan det var nå, så ville tråden briste i to på midten.

そこで健陀多は大きな声をして、「こら、罪人ども。この曇の糸は俺のものだぞ。お前たちはいったい誰に聞いて、のぼってきた。降りろ。降りろ。」とわめきました。
Så Kandata ropte med sterk stemme: "Hei! kriminelle! Denna tråden er min! Dere kom bare alle som én og klatra opp! Kom dere av den! kom dere av den!"

そのとたんでございます。
Så akkurat da [skjedde det noe]

今までなんともなく買った曇の糸が、急に健陀多のぶら下がっているところから、ぷつりと音をたって切れました。
Edderkopptråden som inntill nå hadde vært helt OK brast med en revnende lyd.

ですから、健陀多もたまりません。
Ikke en gang Kandata ble reddet.

あっというまもなく風邪を切って、 こまのようにくるくるまわりながら、見る見るうちに闇の底へ、真っ逆さまに落ちてしまいました。
Så, fort falt han snurrende rundt som en snurrebass, og stupte hodestups fort ned mot mørkets dyp.

後にはただ極楽の曇の糸が、きらきらと細く光りながら、月も星もない空の途中に、短くたれているばかりでございます。
Etter på var det siden det ikke fantes måne og stjerner [i helvetet] bare den tynne korte edderkopptråden fra paradiset som skjant på himmelen.

III

お釈迦様は極楽のはす池のふちに立って、この一部始終をじっと見ていらっしゃいましたが、やがて健陀多が血の池の底へ石のようにに沈んでしまいますと、悲しそうなお顔をなさりながら、またぶらぶらお歩きになりはじめました。
Buddha sto ved bredden av paradisets lotustjern og [kunne ikke annet enn å] se på [det som skjedde] og når han så Kandata synke som en stein ned til bunnen av blodstjernet, startet han å med et trist fjes rusle.

自分ばかり地獄から抜け出そうとしたら、健陀多の無慈悲な心が、 そうしてその心相当な罰をうけて、元の地獄へ落ちてしまったのが、お釈迦様のがお目から見ると、あさましくおぼしめされたのでございましょう。
Fra Buddhas øyne kunne han nå bare se Kandata som en person som hadde prøvd å redde bare seg selv fra helvetet, hadde et nådeløst hjerte, og at han fikk en passende/rett straff, han hadde falt tilbake til helvetet han kom fra, som noe avskyelig.

しかし極楽のはす池のはすは、少し元そんなことには頓着致しません。
Men lotusblomstene i paradisets lotustjern brydde seg ikke i det hele tatt om dette.

その玉のような白い花は、お釈迦様の御御足のまわりに、ゆらゆら萼を動かして、その真ん中にある。金色のずいからは、なんともいえないよいにおいが、たえまなくあたりへあふれております。
Disse perlehvite blomstene svaiet kronbladene rundt føttene til Buddha, og fra de gullfargede pistillene i midten av dem, spredde de en utrolig god lukt over området rundt.

極楽ももう昼に近くなったのでございましょう。
La oss si at det også i paradiset nå nærmet seg formiddag.

繁栄の花

Velstandsblomsten

地球とメール星とのあいだで、電波の往復が何回もくりかえさえた。
Mellom jorden ble uttallige radiosignaler utvekslet fram og tilbake.

その結果、 メール星のようすも少しずつわかってきた。
Resultatet av dette var at de kom til å litt etter litt forstå hvordan meru planeten var.

地球と同じような型の文明を持っているにもかかわらず、武器とか軍備とかいった、ぶっそうなものをまったく持たない、平和にみちた小さな星らしかった。
Den hadde en sivilisasjon som var som den vi har på jorden, men det virket som om den var en fredfylt liten planet, som ikke hadde våpen militærmakt, eller noe som helst farlige ting.

住民たちは花を育て、 ハチを飼ったり、チョウを愛したりして、のんびりと暮らしていることが判明した。
De fant ut at befolkningen lev et avslappet liv der de dyrket blomster, oppdro bier, og elsket sommerfugler.

「あのメール星となら、もっと友好を深めてもいいのでわないだろうか。」
"Så lenge det er merufolket, så må det da vel gå bra å fordype vennskapet/alliansen."

「ああ。むこうから攻めてくることはなさそうだし、いよいよとなればこっちから攻め込み占領することができる。安心してつきあえる相手とは、こういういった連中のでわないことだ。」
"Ah ja. Det ser ikke ut som om de kan angripe oss derfra, og vi i værste fall kan angripe herfra og okkupere dem. Om det er noen vi kan omgås trygt med, så er det denne gjengen."

そして、貿易をしてもいいから使節団を送れ、という通信を送った。
Og da, siden handel også burde gå bra, så sendte de en beskjed om at de skulle sende over en delegasjon.

ちょうどそれといれちがいに、メール星から優美な形をした、小型の通信ロケットがとだいた。
På samme tid som dette signalet ble sendt ankom en vakkert formet liten kommunikasjonsrakett fra meruplaneten.

中には草花の種子らしいのが一粒。
Inne i [raketten] så var et lite plantefrølignende korn.

それに手紙がそえられてあった。
Lagt ved dette [frøet] var et brev.

〈私たちの星は動植物の輸出によって生活しております。
Vår planet livnærer seg på eksport av dyr og planter.

そちらとも、お取り引きができるといいのですが。
Derfor så hadde det vært særdeles bra om vi kunne inngå handel.

サンプルとして、わたしたちの作りあげた品種、草花の種子をお届けします。
Som en vareprøve på en ting vi lager, så sender vi Dem et plantefrø som vareprøve.

繁栄の花という名ですが、お気に召すでしょうか。
Den heter Velstandsblomsten, håper at den faller Dem i smak.

お気に召さないようでしたら、ただちに送りかえして下さい〉
Om den ikke faller Dem i smak, så rett det umiddelbart ved å sende den tilbake til oss.

人々はこれを読み、相談しあった。
Folk leste dette, og rådførte seg i mellom.

「なるほど、植物を輸出している星か。
"Ah jeg forstår, de er en planet som eksporterer blomster.

どんな花だが、早く咲かせてみよう。」
La oss fort prøve å bringe den ut i blomst og se hva slags plante det er."

「だが、注意しなければならない。
"Men, vi må passe på.

まさか人喰い花を送ってきたわけでもないだろうが。」
Det er vel ikke mulig at de har sendt oss en menneskeetende blomst?

種子は植物学の研究所に運ばれ、注意ぶかく育てられた。
De tok med seg frøet til et botanisk laboratorium og startet å dyrke det med stor forsiktighet.

しかし、べつに人間に害をおよぼすような作用を、持ってはいないようだった。
Men det så ikke ut som om [den] hadde noen skadelige virkninger på mennesker.

害どころか、すばらしい点のほうが多かった。
Nei så langt i fra skader, det virket som om den hadde mange gode egenskaper.

いや、すばらしい点ばかりと言えば。
Nei, det ville vel [være mest riktig å] si at den hadde bare gode punkter.

いままでの地球上の植物でしたら似たのをあげれば、その大きさや形は盆栽の梅のようだった。
Hvis man skulle nevne en plante som fram til nå hadde vært på jorden som lignet på den, så vil størrelsen og formen ligne mest på et bonsai plommetre.

だが、梅の花は一時期しか咲かないが、この"繁栄の花"はたくさんの花を、一年中景気よく咲かせつづける。
Men plommeblomstene blomstrer bare en gang i året, denne "Velstandsblomsten" fortsetter å blomstre og stortrives med mange blomster igjennom hele året.

花の色。
Og blomstenes farge.

花の色花一口に言えなかった。
Blomstenes farge kunne ikke beskrives kort.

なぜなら、季節によって色を変えるのだから。
Dette var fordi fargene forandret seg etter årstidene.

赤い花が散ったかと思うと、つづいて黄色っぽい花が咲き、青、紫まで、まるで生きている虹とも思えた。
Akkurat når man trodde at de røde blomstene skulle felles, så fortsatte gulaktige blomster å blomstre, blå, helt til fiolett, det virket som om den var en levende regnbue.

さらに、一日のうちでも微妙に色調を変える。
Og enda mer, også innenfor en dag skiftet fargen delikat.

かおりもまた美しかった。
Lukten var også fantastisk.

朝はすがすがしいにおいを放ち、夕暮れになると、ほのぼのとした芳香をただよわせる。
Om morgenen slapp den ut en forfriskende duft, og når det ble kveld så ble den sammen med skumringen svakere.

「ため息のでるような花だ。
"Det er en blomst som får en til å gispe.

さすがに、メール星が輸出品として誇るだけのことはある。」
Det er akkurat som man forventer seg av en eksportvare som Merufolket er så stolte av."

誰もが、花を目にしたとたん、このような声をあげた。
Var det alle sa med en gang de la sine øyne på blomsten.

そして、 自分の家の庭に、部屋に飾りたくなる。
Og så ville de ha den for å bruke den til å pynte i sine egne hager og rom.

「ところで、これをふやすくふうはないものだろうか。」
"Vel, vi har vel ingen metode å formere den på?"

「それはいかん。
"Det kan vi ikke gjøre!

メール星が苦心して作りあげた花だ。
Dette er noe som merufolket har arbeidet hardt for å lage.

勝手にふやすことは、商売の徳義上もの許さない。
Det å formere denne på eget initiativ, tillates ikke av handelsmoralen.

まず、相手の了解を得てからにすべきだ。」
Vi burde ikke gjøre det før vi har fått forståelse/tillatelse fra handelspartneren vår."

「そんな人のいいことを言うな。
"Ikke si ordene til en slik bra person.

相手は遠い星だ。
Handelspartnerene våre er fra en fjern stjerne.

いよいよとなったら、涙金ぐらい払ってやればいい。
I værste fall så er det ikke værre enn at om vi betaler unnskyldningspenger, så går det bra.

承知しなくたって、相手は軍備のない星だ。
Vi behøver ikke å få forståelse, de er en planet uten militærmakt.

こわがることはない。」
Det er ingen grunn til å være redd."

そこで、研究所では枯らさないように注意しながら、栽培法の研究がはじめられた。
Og med det, så begynte de forskning på en måte å dyrke den på, mens de passet på at de ikke fikk den til å visne.

一応は反対した者も、内心では自分も欲しいのだから、強い反対はでなかった。
Ikke heller de som i begynnelsen var i mot hadde noen sterke innvendinger, fordi de også innerst inne hadde lyst på den.

研究が進むにつれ、研究するほどのことでなかったことがわかった。
De fortsatte forskningen, helt til de fant en metode å gjøre det på.

種子をまけば、すぐに生えてくる。
Med en gang de plantet frøet slo det rot og spirte.

花は一年中交代で咲きつづけるから、種子は大量にとれる。
Siden plantene blomstret etter tur igjennom hele året så kunne de ta ut store mengder frø.

繁栄の花というだけあって、ふやす方法も簡単だって。
Som man forventer seg av noe som heter velstandsblomsten, så var metoden for å formere dem også enkel.

もちろん、種子が大量にとれるとはいっても、はじめのうちは希望者のほうがはるかに多かった。
Selvsagt, selv om man kan si at den ble gitt ut til befolkningen, så var i begynnelsen de håpefulle mange fler.

誰がもうけたのかわからなかったが、高い相場がついて、しだいに対象の手にも渡りはじめた。
Hvem det var som tjente på det var de ikke sikre på, men med høy pris ble de overlevert til mottagernes hender.

単純な性質の人は
Personer som var enkle til sinns sa

「さすがに舶来の品種だ。美しい。」
"Den er akkurat hva man forventer seg fra importerte vareslag. Den er vakker."

と正直に感心し、複雑な人は、
og var virkelig imponerte, folk som var kompliserte til sinns sa

「これには、エキゾチックな美がある。」
"Denne [blomsten] har en eksotisk skjønnhet"

と、もっともらしく感心した。
med bedrevitende miner og var imponerte.

要するに、誰もが熱狂的に歓迎したのだ。
Kort sagt, så ønsket alle den en entusiastisk velkomst.

その上、とれた種子を人に売れば、買った費用を回収して、さらにもうけることもできた。
Og enda mer enn dette, om de solgte frøene de kunne ta til andre personer, så kunne de få igjen investeringen sin, og enda mere enn det, de kunne tjene penger på det.

まさに、その名のごとく繁栄の花だった。
Den er perfekt, dette navnet velferdsblomsten, er akkurat det den er.

おおさわぎのうちに、たちまち世界じゅうにひろがっていた。
I dette store oppstyret, så spredde blomsten seg rundt hele verden.

手に入れた者はみな、枯らさないように大切に育てた。
De personene som fikk tak i blomstene dyrket dem som noe viktig, og passet på at de ikke visnet.

しかし、そのうち、大切にあつかわなくても枯れないことがわかってきた。
Men, i alt dette forsto de at selv om de ikke tok godt vare på dem, så visnet de ikke.

いや、枯らそうとしても、なかなか枯れない。
Nei, selv om de prøvde å få den til å visne, så var det vanskelig.

それどころか、枯らそうとしても決して枯れのいのだ。
Eller istedet for det, selv om de prøvde å få den til å visne, så gjorde den over hodet ikke dette.

強力な薬品をかけてみても、表面が一種の防水作用を持っているらしく、それを受け付けない。
Selv om de prøvde sterke ugressmiddel, så virket det som om den hadde en slags vannavstøtende overflate, så den tok ikke i mot noe av det.

熱や光もある程度以上は、表面で反射されてしまうらしい。
Det virket som om varme og stråling over et visst nivå ble reflektert av overflaten.

もちろん、栄養を与えなければ生長は止まるが、元に戻したとたん、花が咲き種子ができはじめる。
Selvsagt stoppet veksten om man ikke ga den næring, men med en gang den kom tilbake til den opprinnelige næringen, så blomstret planten, og frø dukket opp.

これがはっきりした時には、すべてが手おくれになりかけていた。
Når dette ble klart, så var det alt alt for sent.

ふえる一方。
Å formere dem var én ting.

全部を引っこ抜いて一個所に集め、密閉した倉庫にしまうか、ロケットで宇宙へ捨てればいいのだが、倉庫やロケットを作るのは、明らかに花のふえる速度より劣る。
Om de kunne samlet alle blomstene sammen en plass, stenge alle sammen inne i et varehus, og kaste dem ut i verdensrommet, så hadde det vært bra, men farten man kunne bygge varehus og rakketter med var helt klart underlegen til den blomstene formerte seg med.

それに、 世界じゅうに広まってしまった今は、全部を引っこ抜くことなど不可能だった。
Derfor, nå som de hadde spredd seg rundt hele verden, var det å samle sammen alle sammen umulig.

「これは驚いた。
"Vi ble overrasket av dette

繁り栄えつづけるのは、花のほうだったのだな。
Kansje det var målet med planten at den skulle vokse seg tykk og trives?

とんでもない繁栄だ。
Dette er uten tvil velstand.

このままでは地球上のなにもかも、花でき埋まってしまう。
Om blomsten fortsetter som den har gjort til nå, så kommer jorden til å fullstendig drukne.

どうしたものだろう。」

Hva kan vi gjøre mon tro?"

「方法がないわけであるまい。
" det ser ikke ut til at det ikke er noen metode.

なぜなら、方法がなかったら、メール星が既に花だらけで滅亡しているはずだ。
For om det ikke var noen metode, så ville meruplaneten allerede dødd ut av alle blomstene.

除草薬のようなものがあるはずだ。
De må ha en ugressdreperlignende ting.

それを買い取ろう。」
La oss kjøpe den"

「メール星のねらいはずそれだったのか。
"Var det dette som var planen til merufolket?

考えたな。」
Tenkte jeg det ikke.

「心配するな。
"Ikke bekymr deg

少しぐらい高くてもかまわない。
Om det er litt dyrt, så bryr vi oss ikke.

その除草薬を分析し、同じものを地球で作ればいい。」
Det går bra om vi kan analysere ugressmiddelet, og lage det samme på jorden"

「しかし、それでは·····」
"Men, det ville jo være..."

「かまうものか。
"Hvem bryr seg?

徳義なんか問題にしていたら、繁栄の花が人類の葬式の花になってしまう。
Hvis vi gjør ting som handelsmoral til et problem, så vil Velferdsblomsten bli menneskehetens begravelsesblomst.

気にするな、相手は平和な連中だ。」
Ikke tenk på det, de er en gjeng med fredfylte folk."

その時。
Akkurat da.

宇宙の空間をこえて、メール星の使節団の乗ったロケットがやってきた。
Krysset raketten som merufolkets delegasjon kjørte verdensrommets tommhet og kom [til jorden]

それを迎える代表は、どうも具合の悪い役割だった。
Representanten som kom for å møte dem var en skikkelse som ikke følte seg så bra i det hele tatt.

歓迎はしなくてはならない。
De var nødt til å ønske dem velkommen.

サンプルの花を勝手にふやしたことを、上手くごまかさなければならない。
Han måtte lure unna det at de på eget initiativ hadde formert vareprøven.

弱みをみせるわけにもいかない。
De kunne heller ikke vise noen svakhet.

しかも、除草薬のサンプルを、 上手いこと言って手に入れなければならないのだ。
Og i tillegg så måtte han si smarte ting, slik at de kunne få tak i en vareprøve av ugressmiddelet.

「いかがでしょう。
"Hvordan går det med Dem?

前にお届けした繁栄の花のサンプルは、お気に召しましたでしょうか。
Behaget vareprøven av Velferdsblomsten som vi leverte Dem tidligere Dem?

お気に入らないようでしたら、お返し下さい。」
Om den ikke behaget Dem vennligst lever den tilbake."

メール星人は、にやにやしながら言った。
Sa merupersonen mens han smilte lurt.

「はい。
"Ja.

目のさめるような美しさです。
Det er en øyenåpnende skjønnhet.

それで、実は、その·····少しふやしてみました·····。」
Og så, faktisk så.... har vi formert den litt..."

地球側は冷汗をかいたが、相手は気にもとめないようだった。
Jordboerene kaldsvettet, men det virket ikke som om de andre la merke til det.

「そう恐縮なさることはありません。
"Dere behøver ikke å være så skamfulle.

あれは繁栄の花です。
Den er Velstandsblomsten.

大いにふやして下さい。」
Vær så snill og formér den i masser."

「ところで、あの花は丈夫ですね。
"Forresten, den planten er virkelig sterk.

枯れるようなことはないのですか。」
Har det seg sånn at den ikke visner?"

「いや、枯れる場合もあります。」
"Nei, det er også tilfeller der den visner."

「そうでしたか。
"Så det er sånn?

どんな場合です。」
Hvilke tilfeller er dette?"

メール星人は、さらににやにやして言った。
Merupersonen smilte igjen lurt og sa:

「それをロケットにつんできました。」
"Det står festet til raketten"

「サンプルをいただけませんか。」
"Kan vi få en vareprøve?"

「いいですとも」
"Selvsagt går det bra."

地球側はほっとした。
Jordboerene sukket lettet ut.

除草薬だろうか、それとも特殊な光線の発生器だろうか。
Kansje det er et ugressmiddel, eller en spesial strålegenerator?

なんでもいい。
Samma hva det er så går det bra.

それと同じものを作ればいいのだ。
Om vi kan lage det samme så går det bra.

メール星人は、ロケットの中から箱を運び出してきた。
Merupersonen tok ut en boks fra raketten.

そして、「これです。」
Og så sa de "her er den."

のぞき込んでみると、なかではハチのぞような昆虫がいっぱい動いていた。
Når de kikket ned i den, så så de at den var full av bielignende insekter som beveget seg rundt.

「ハチのような種類ですね。」
"De er en bie lignende art, sant?"

「ええ。
"Ja.

これがあの花を食べるのです。
Disse spiser de plantene.

これに食べられると、花はまもなく枯れます。
Når de blir spist av disse, så vil blomstene visne fort.

やってみましょう。」
La oss teste dem ut."

「そうでしたか。
"Så det er sånn det er

しかし、まさか不死のハチではないのでしょうね。」
Men, det er ikke mulig at dette er udødelige bier?"

「その点はご心配なく。
"Det punktet behøver dere ikke bekymre dere over.

寿命はあります。」
De har et livsspenn."

箱が開かれ、飛び立ったハチは、あたりの花に止まった。
De åpnet boksen, og biene som kom flommende ut, stoppet på blomstene som var rundt.

ハチは花を食べ、それにつれてその植物は、嘘のように枯れはじめた。
Biene spiste blomstene, og plantene de spiste startet utrolig nok å visne.

地球側はまたもほっとした。
Jordboerene trakk igjen et lettelsens sukk.

しかし、メール星人は少しまじめな顔になった。
Men merupersonen fikk et litt alvorlig utrykk over ansiktet sitt.

「効果がお分かりでしたら、取り引きのお話に移りましょう。
"Dersom dere nå har sett effektiviteten, la oss bevege oss over til å snakke om handelen.

このハチをお買いになりませんか。」
Så blir det til at dere vil kjøpe disse biene?"

「ええ。
"Ja

しかし、まずサンプルをよく調べてから。」
Men, først etter at vi har fått undersøkt vareprøven nøye.

地球側は言葉をにごした。
Jordboerene gikk rundt grøten med snakkinga si.

サンプルをふやせばいいのだ。
Om de klarer å formere vareprøven går det bra.

急ぐことはない。
De har det ikke travelt.

だが、メール星人は、そのもくろみを打ち砕くようなことを言った。
Men da sa merupersonen noe som knuste disse onde planene.

「念のだために申し上げますが、このハチには寿命がありますが、生殖能力がありません。
"For respektens skyld så gir vi dere dem, disse biene har et livsspenn, men ingen formeringsevne.

これから永続的にご入用のことと存じますが。」
Dette er en ting dere må vite."

「なんだと。
"Hva faen.

働きバチなのか。
Er de arbeiderbier?

では、その生殖能力のある女王バチにあたるのを見せてくれ。」
Men så vis oss det som tilsvarer en formeringsdyktig dronningbie da!"

「それはできません。
"Det kan vi ikke gjøre.

女王バチはメール星から持ち出せないことになっています。
Det er blitt bestemt at vi ikke kan ta dronningbien fra Meru.

それをお渡ししたら、商売が成り立ちません。」
Om vi gir dere dem, så blir det ingen handel."

「酷い話しだ。言語道断な話しだ。」
"Det er en fryktelig ting å si, fryktelig ting å si"

「ハチがお入り用でなければ、これで······。」
"Dersom dere ikke trenger biene, så er vi med dette...."

「待て。
"Vent.

女王バチをよこせ。
Gi oss dronningbien!

さもないと、腕ずくでも·····。」
Ellers, Også om vi må ta den med kraft...."

「そう興奮なさらないで下さい。
"Ikke hiss dem opp så grusomt.

メール星に軍備はありませんが、あなたがたが攻めてきたら、女王バチを全部殺してしあいます。」
Meru har ikke noen militærmakt, men om dere angriper, så kommer dere desverre til å drepe alle dronningbiene."

「うむ。
"Hmmpf

なんという奴等だ。」
For en gjeng!"

しかし、歯ぎしりをしてみたところで、もはやどうにもならなかった。
Men siden de allerede hadde prøvd å flekke tenner var det ikke lenger noen annen måte.

ここで追いかえしたら、繁栄の花で地球は埋めつくされてしまう。
Om de sendte dem tilbake nå, så vil jordkloden bli oversvømt av Velstandsblomster.

相手の言うままに、貿易協定に調印しなければならなかった。
Som de sa, så måtte de de underskrive handelsavtalen.

そして、定期的にメール星から貨物ロケットが訪れてくることになった。
Så ble det til at det gjevnlig kom fraktraketter på besøk fra meru.

それには、花を枯らすだけの能力を持った、生殖能力のない虫ケラがつんである。
I dem ble det brakt disse insektene som bare hadde evne til å få blomstene til å visne, men ikke til å formere seg.

帰る時には、地球の貴重な資源だの、製品だのをつんで運んでゆく。
På turen tilbake så tok de med seg jordklodens verdifulle ressurser, som handelsvarer og dro.

メール星人は計算にもすぐれているらっしく、繁栄の花が減り過ぎないように、ハチの数を加減したり、ロケットの速度を遅らせたりする。
Det virket som om merupersonene var mestre i beregning, så for at antallet velstandsblomster ikke skulle synke for lavt, så gjorde de ting som å justere antallet bier, og forsinke rakettene.

地球にとっては、 まことに腹の立つことだった。
Dette var en ting som virkelig irriterte jordboerene.

腹の立つのが最高になるのは、貨物ロケットの乗員が立ち去るたびに、こんな言葉を口にする時だ。
Men det som irriterte dem mest var når fraktrakkettens manskap hver gang rett før de dro ytret disse ordene.

「わたしたちが、"繁栄の花"と名付けた意味がお分かりでしょう。」
Dere skjønner vel hvorfor vi ga den navnet "Velstandsblomsten".

読み物第15課ー2ー 「きまり」だらけの日本、「きまり」のないタイ

Lesestykke kapittel 15 -2- Japan fullt av normer, Thailand uten normer.

初めて日本に着いた時の第一印象は、「寒いが、きれいで、秩序がある国」だった。
Når jeg kom til japan var det første inntrykket mit att dette var et kaldt pent land som har orden.

日本は、私が生まれ育ったタイの首都バンコクとずいぶん違っている。
Japan er virkelig forskjellig fra Thailands hovedstad, bankok, der jeg ble født og vokste opp.

タイに暮らす外国人が書いたある本によれば、第一印象は、「暑くて、汚くて、喧しい」で、第二印象は「無秩序に広がる街」だったそうだ。
I følge en bok som ble skrevet av en utlending som bor i Thailand, sa virker det som om det første intrykket "Varmt, møkkete, bråkete", og det andre intrykket var at det var "en stor by uten orden".

私の日本の印象とちょうど正反対である。
[Disse intrykkene] var totalt motsatte av de jeg hadde av Japan.

しばらく日本に住むうちに、日本の第二印象として「日本人は、よく歩いて、よく働き、きまりをよく守る」と感じるようになった。
Etter at jeg hadde bodd i japan, så ble det det til at jeg følte at mitt andre inntrykk var det at "Japanere ofte går, ofte jobber, og at de følger normer godt".

日本の社会には多くの「きまり」があること、そして日本人はそれを厳格に守ろうとしていることに驚いた。
Jeg ble overasket over at det Japanske samfunnet har så mange normer, samt at japanere prøver overholde dem så strikt.

日本ではどこ日本行っても、「きまりですから」という言葉を耳にする。
Uansett hvor jeg gikk i japan så overhørte jeg "Fordi det er en norm".

これを言われてしまうと、こちらにはもう反論の余地はない。
Hvis jeg ble tilsagt med dette, så var det allerede ikke noen rom for å argumentere mot det.

どんなに常識的で正当な理由もこの言葉にはかなわない。
Uansett hvor mye sunn fornuft og gode grunner jeg hadde, så kunne de ikke vinne mot disse ordene.

日本社会の「きまり」にかかわる例の一つに、会社への就職活動がある。
Et eksempel på normer i det japanske samfunnet er med hensyn til det å jakte på jobb i et japansk firma.

日本で就職活動ができるのはなぜか新卒者に限られている。
Hvorfor er personene som kan søke jobb i japan begrenset til de som akkurat har uteksaminert?

卒業後すぐに職につかなかった人や、大学院でちょっと長めに学生生活を楽しんでしまった人には、日本の社会は冷酷だ。
Det japanske samfunnet er brutalt mot personer som ikke finner seg jobb rett etter at de har uteksaminert, eller har bestemt seg for å forlenge mastergraden litt og nytt studentlivet.

「きまり」から外れたところに優秀な人材はいないと確信しているようである。
Det er som om [folk] ikke har noen tro på at det er talentfulle personer som går litt utenfor normene.

「きまり」に関しては滑稽な例もある。
Med tanke på normer er det noen morsomme eksempler også.

私がよく利用する図書館では、暖房と冷房を入れる日付が決められている。
I biblioteket som jeg ofte bruker, så er varmeapparatet og airconditionen styrt av kalenderen.

その日を過ぎるとどんなに寒くても暖房は消され、どんなに暑くても冷房は消され。
Når en av disse dagene passerer, vil varmeren uansett hvor kaldt det er bli skrudd av, og airconditionen vil uansett hvor varmt det er bli skrudd av.

たまにあるような三月の非常に暖かい日にも暖房はつき、七月のやや寒い日にも冷房はつく。
Også på de av og til spesielt varme dagene i mars, så er varmen fortsatt skrudd på, og også på de dagene det er litt kjølig i juli, så er airconditionen skrudd på.

何があってもあらかじめ決められた暖房期間と冷房期間は遵守される。
Uansett hva som skjer, så blir de forhåndsbestemte varmeapparatperiodene og airconditionperiodene overholdt.

「今日は肌寒いなあ」と思いながら図書館に入ると、冷房が利いてさらにひんやりとしていて、図書館の人たちは膝に毛布を掛けている。
Hvis jeg går inn på biblioteket mens jeg tenker "I dag er det virkelig kjølig", så står airconditionen og jobber og gjør det enda kaldere, og personene på biblioteket sitter med tepper i fangene.

ま、そこまで「きまり」を守らなくてもいいのにとあきれながらも、この「きまり」に対する厳格さには感動を覚えた。
Vel, selv om det ikke egentlig er noe vits i å holde normene så nøye, så ble jeg imponert over den vigøren de hadde av å overholde normene.

しかし、タイ人は違う。
Men, Thailendere er annerledes.

タイ人は社会の「きまり」をそれほど守らない。
Thailendere overholder ikke samfunnets normer i denne graden.

というより、あらかじめ物事をあまり決めておかない。
For å si det sånn, så blir ting heller sjelden bestemt på forhånd.

「きまりがない」といういい方のほうが正しいかもしれない。
Det blir kansje riktigere å si at de ikke har normer.

タイで働く日本人が「タイでは、なかなか物事がきまらないと思っていると、ある日突然きまる」と不満を言うのを聞いたことがある。
Jeg har hørt en japaner som arbeider i Thailand ha sagt mens han følteseg ukomfortabel at "I Thailand så har jeg følelsen av at nesten ingenting blir bestemt på forhånd, og så plutselig bestemt."

タイでは「あらかじめ決めておく」ということがあまりない。
I Thailand har vi ingenting som heter å være bestemt i forvegen.

「きまりですから」もタイ語には訳しづらい。
Det er også vanskelig å oversette "Fordi det er en norm" til thailandsk.

代わりにタイには"Mai penrai"という言葉がある。
Istedet har thailandsk et ord som er "Mai penrai"

「気にするな、ま、いいじゃないか」という意味で、どんなに常識的で正当な理由もこの言葉にははかなわない。
Dette ordet betyr "ikke bekymr deg, det kommer til å gå bra", uansett hvor mye sunn fornuft eller gode grunner man har, så kan ikke dette vinne mot dette ordet.

この言葉ですべての物事が簡単に片付けられてしまう。
Med disse ordene kan man enkelt og helt rydde opp i alle ting.

しかし、これがタイの悪いところだといも言い切れない。
Men man må også si at dette er Thailands dårlige punkt.

一つの方法だけにこだわらないということは、場合によっては視野の広い判断を下すことを可能にする。
Om man ikke er så kresen på å bare bruke én fremgangsmåte, så gjør man det mulig å avhengig av forholdene fra perspektivets vide muligheter bedømme.

人々も社会の「きまり」に縛られなくて、精神的に余裕がある。
Når folk ikke er bundet til samfunnets normer så er det også sånn at man har mer fritt spillerom for tanker.

タイには社会に縛られていることから解放される快感があると語ってくれる。
Jeg har også blitt fortalt at fordi i Thailand så er det å være bundet opp til samfunnet, så frigjør det en, og gir en gode følelser.

日本では何もがきまっていて面白みがない。
I japan, så er det ikke interresant fordi ingenting blir bestemt.

レストランや弁当屋に行けば、どの店でもメニューはほぼ同じだ。
Om man går til en restaurant eller bentosjappe, så er menyen nesten uansett hvor man drar den samme.

タイでは、 普通のレストランなら客が材料と調理方法を自由に指定して作ってもらうことができる。
I Thailand, så kan kunden hvis det er en vanlig restaurand fritt velge ingredienser og fremgangsmåte, og få det laget for seg.

あまりにも「きまり」が多い日本社会と、あまり「きまりのない」タイ社会、どちらがいいのだろうか。
Hva er det beste mellom det Japanske samfunnet som har masser av normer, og det thailandske samfunnet som ikke har normer montro.

答えは難しいが、発展の望まれるタイにおいては、もう少し人々が「きまり」を守る意識を持たないと、複雑になった現代社会において発展するのは難しいのではないかと思う。
Det er vanskelig å svare på, men jeg tror at for å få et Thailand som gjør fremskritt, så er nok det vanskelig for et komplisert samfunn som dagens, dersom ikke litt flere folk ser verdien i å holde normer.

八年間日本にいた私は、いつもの間にか日本社会の「きまり」になじんでしまって、タイで働く日本人と同様、 タイの「何もきまれない」ところ日本いらいららしはじめている。
Etter at jeg hadde vært i japan i åtte år, så hadde jeg en eller annen gang vendt meg fullstendig til alle normene i det japanske samfunnet, og akkurat som japaneren som jobbet i Thailand, så begynte jeg å bli frustrert over at ingenting blir bestemt i Thailand.

日本に来る前の私は、タイののんびりした雰囲気に不満を感じたことはなかったのに。
Dette til tross for at jeg før jeg kom til japan aldri følte meg uvel med Thailands avslappede atmosfære.

読み物第15課−１−Coolな日本語

Lesestykke 1 kapittel 15 cool Japansk.

アメリカの大学院に入ったばっかりの頃、クラスメート達の会話の中に、日本でもは習わなかった語句や言い回しを日々耳にした。
Akkurat når jeg hadde kommet inn på masterstudiet i america, så hørte jeg daglig at klassekameratene mine, i samtaler, brukte ord og uttrykk som jeg ikke hadde lært i Japan.

その多くは、日常生活やテレビなど頻繁に使われるものだったから、辞書を引くよりは、「この言葉は、こんな風に使うのかー」と文脈から判断しながら、徐々にそれらを自分のものにしていった気がする。
Siden mange av disse var ord som ble ofte brukt i dagliglivet og på tv, så jeg fikk følelsen av at jeg heller enn å slå dem opp i ordboka, så ville jeg heller tenke "Dette ordet blir brukt på omtrent denne måten" og mens jeg bedømmer det ut fra sammenhengen og litt etter litt gjøre dem til mine egne.

(中略)
Midtdelen er brutalt revet ut med hekksaks

そんな言葉の一つに「cool」がある。
Et av disse ordene er "cool".

使いようは幅広い。
Bruksmåtene er mange.

要は「カッコいい」「粋だ」「しゃれている」――今の日本の言い回しで言うなら「イケている」ということだが、何かを提案したときに相手が That's cool といえば、「いいじゃん」だし、He's cool といえば、「いい奴」「話の分かる奴」となる。
Kort sagt "kakko ii" "iki da" "shareteiru" -- Om man skulle si det med dagens japanske uttrykk ville det bli "iketeiru", men om noen foreslår noe, så sier man "That's cool" og det blir som "ii jan" og om de sier "He's cool" blir det til "ii yatsu" eller "hanashi wakaru yatsu".

もめた後、We are coolと言うなら、「もう仲直りした」ということだ。
Om man sier "We are cool" etter at man har krangla, så blir det som "mou nakanaori shita" (vi har allerede gjort opp).

私が始めて会話の中で何気なく「That's cool」と言った時、必死に私にスラングを叩き込もうとしていた当時のルームメイトは、「やっとアメリカ人みたいに喋るようになってきたね!」と、やたら喜んでいた。
Når jeg for første gang uten å tenke over det sa "That's cool" ble romkameraten min, som desperat hadde prøvd å banke slang inn i hodet på meg, uforholdsmessig glad og sa "Endelig prater du som en ordentlig amerikaner.".

とにかく、この「Cool」という形容詞は、頻繁に日常会話に登場する。
Forresten, dette adjektivet "cool" dukker hele tiden opp i dagligdagse samtaler.

つまりそれは、「coolであること」が、アメリカ人にとってそれ相応に重要な価値基準であることを、示しているのだろう。
Kort sagt så viser dette at "kule ting" er på sin egen måte et viktig verdistandard for amerikanere på en måte.

それは日本人が「カワイイ」という形容詞を日常会話の中で実に頻繁に使うことと、日本社会や現代文化において「カワイイ」がもつ価値の関係を与えてみればわかる。
Man skjønner dersom man ser etter, at, dette tilsvarer hvordan japanerene bruker adjektivet "kawaii" virkelig ofte i vanlige samtaler, og at forholdet til verdien av "kawaii" kommer an på det japanske samfunnet og dagens kultur.

そのアメリカ人の目からみて、日本文化は「cool」らしい。
Dersom man ser det med amerikanske øyne så virker japansk kultur "cool".

中央公論５月号の特集、「日本文化立国論」の中に、「世界を闊歩する日本のカッコよさ」というレポートが収められている。
I maispesialen, "Japan et land bygget på kultur" av Chûôkôron (Et japansk magasin) så ble artikkelen "Japans kulhets seiersgang i verden" publisert.

著者であるダグラス·マッグレイは、2001年、ジャパン·ソサエティーのフェローシップで訪日し、このレポートを書いた。
Douglas McGrey som er en reporter, var i 2001 ved hjelp av Japan society fellowship på besøk i japan og skrev denne rapporten.

原題「Japan's Gross National Cool」が表す通り、彼は「ある国のカッコよさ、つまり大衆に与える文化的影響力は、GNPと同様、その国のパワーとして認知されるべきではないか」と説き、日本は既にその分野の超大国となっていると指摘する。
Den oppsto originalt med tittelen "Japan's Gross National Cool" der han forklarte at "er det ikke sånn at et lands kulhet, kort sagt at det som tilsvarer en kulturs inntrykksstyrke på vanlige folk, burde på samme måte som BNP være noe som vi godkjenner som et lands makt." og han peker ut at japan allerede er blitt en superstormakt på dette feltet.

この分析は、10年以上前に政治学者のジョセフ·ナイが「ソフトパワー」という言葉を使って説いた理論の延長線上にある。
Denne analyse er en forlengelse av en teori som Joseph Nye en politisk forsker skrev for over 10 år siden, ved navn "Soft Power".

アメリカが世界中でコカ·コーラやジーンズを売り、ナイキのスニーカーを流行らせ、ハリウッドの映画を見せる時、彼らは単に物を売っているのではない。
Når amerika selger coka cola og jeans over hele verden, og gjør Nike sneakers populære, eller når de viser Hollywood filmer, så er det vel ikke sann at de bare selger ting.

文化という媒体は、力を持ってば、受け手の好みや考え方、価値観にまで深く影響を及ぼすことができる。
Dersom man har styrke så kan man ved hjelp av kultur dypt påvirke mottagerenes sans for verdi, hva de liker og måten de tenker på.

アメリカはそのことを自覚しているし、長年にわたり、 その力を戦略的に伸ばしてきた。
Siden amerika er klar over dette, så har de i mange år, så har de kunnet strategisk utvikle dette.

では、日本はどうか。
Men hvordan er det med japan?

アニメやポケモン·グッズやキティーちゃんが欧米で人気を高め、日本食、日本製電子機器やゲームが海外でももてはやせる、日本人は自分達の国力として認識しているだろうか。
Blant annet anime, pokemonvarer og hello kittys popularitet i Europa og statene vokser, japansk mat, japansk elektronikk og spill blir skrytt opp i skyene, realiserer japanerene at dette er en styrke for sitt eget land mon tro.

日本は、外国文化を吸収し、模倣し、変形させ、自分達の文化の中に取り入れることを古くから得意としてきた。
Japan har fra gamledager av vært flinke til å absorbere andre lands kultur, imitere dem, og transformere dem til noe som de tar inn i sin egen.

でも、日本人が日本で生み、育ててきたものの中には、外国人が憧れ、真似したくてもできないと感じているものが数多くある。
Men det er mange japanere som er født i japan og det er ting de har vokst opp blant, de lengter etter utlendinger, og selv om de har lyst til å imitere dem, så føler de at de ikke får det til.

その魅力に一番無頓着なのは日本人自身ではないだろうか。
Det at de ikke bryr seg om denne sjarmen i det hele tatt kommer kansje av at japanere ikke har selvtillit.

読み物第14課−2− 女の子の三重苦

Lesestykke kapittel 14 -2-: Kvinners 3 lidelser

世の中は時代とともによくなっていく、そしてよくしていくべきだ、と私は思います。
Verden forbedrer med tiden, derfor mener jeg at vi bør gjøre den bedre.

大学も女を入学させるようになり、女も男も同じように企業に勤められるようになったのは進歩です。
Når det ble til at kvinner også kunne studere på universtitetet, og det ble til at jenter på lik linje fikk muligheten til å jobbe i en bedrift, er et fremskritt.

戦後の日本の社会の進歩に対して、女は変身して応じています。
Når de møter fremskrittene til japan etter krigen, forandrer kvinner seg og tilpasser seg.

これまでは、日本の女は結婚したら主婦になって、そのまま一生をおえるのがふつうでした。
Fram til nå har det vært vanlig at japanske kvinner etter de har giftet seg, blir husfruer, og lever sånn ut livet.

子どもを産み、育て、家事をやり、夫の働きいいようにとりしきるのが主婦でした。
De var husfruer som fødte barn, oppdro dem, gjorde husarbeid, og styrte for seg selv bra som mannens arbeid.

今の時代にも、昔と同じに主婦の仕事をするのを専業主婦というようになりました。
De som også i denne tidsepoken gjør gjør samme arbeidet som gamledagers husfruer, kalles for "sengyôshufu" (primærhusfruer).

女の仕事がふえた社会に適応して一部の女は変身し、結婚しても仕事をやめないこともしました。
Siden noen kvinner forandrer seg og tilpasser seg til samfunnet der det er mer jobb for kvinner, så er det også blitt til at noen selv om de gifter seg, ikke slutter i jobben.

共働きです。
Disse kalles "tomobataraki" (både mann og kone jobber)

けれでも、相棒である男が、 変身しないで、育児、家事、身の回りの世話を妻にまかせるので、妻は主婦をやめられません。
Men siden menn som har en partner ikke forandrer seg, og overlater barneoppdragelse, husarbeid og huset til kona, så kan ikke kona slutte å være husfrue.

兼業主婦です。
Disse kalles "Kengyôshufu" (husfrue med jobb)

時代が変わってきたのに、男が変わってくれないので、外で働く女は、三重苦ので、苦しみを受けねばならなくなりました。
siden menn ikke forandrer seg, selv om tidene gjør det, så må kvinner som jobber ute lide under de tre lidelsene.

母として子どもを育てる重荷、妻として夫の世話をする重荷、男としてならんで仕事をする重荷の三つです。
Det er de tre lidelsene av byrden av å oppdra barn, byrden av å ta vare på mannen, og byrden av å arbeide i en jobb samtidig som mannen.

昔から下積みの苦労によく耐えてきた日本の女の中には、男変身してくれないところを、超人的にカバーしている人もいます。
Blant japans kvinner som siden gamledager av har måttet tåle lidelsen av å være underlegne, så er det kvinner som, fordi mennene ikke forandrer seg for dem, dekker ved å jobbe som overmennesker.

育児も家事もやり、夫の世話もし、それでいて、男にまけない仕事をしている人です。
Det er mennesker som gjør både barneoppdragelse, husarbeid, og et arbeid som er like krevende som mannens.

それは尊敬すべき努力ですが、主婦はすべてそうするべきだというのは、賛成できません。
Dette er en innsats som man er nødt til å respektere, men å si at dette er noe alle husfruer bør gjøre er noe jeg ikke kan si meg enig i.

男が時代の進歩を理解しないのを、そのままにしているからです。
Så lenge mennene ikke tar til seg fremskrittene, så vil det bare forbli som dette.

主婦でもありキャリアーウーマンである人の超人ぶりをみるたびに、その力で企業とい男にたたかってくれたらと思います。
Hver gang jeg ser karriærekvinner som overmennesklig jobber, så tenker jeg at det hadde vært best om de kjempet med denne styrken mot bedrifter og menn.

女だけが時代に合わせて重荷をせおうのは、不公平です。
Det at bare kvinner må bære byrden av å møte den nye tidsalderen er urettferdig.

そんな不公平はごめんだというので、三重苦のどれかを、はずしている人もあります。
Siden denne urettferdigheten er ille, så er det også kvinner som kaster vekk noen av de tre lidelsene.

子どもができてから、仕事をやめて専業主婦になるのは、仕事の重荷を捨てた人です。
Kvinner som etter å ha fått barn slutter i jobben og blir sengyôshufu, er kvinner som har kastet vekk lidelsen av arbeid.

結婚はするが子どもは産まない、ふたりの収入をあわせて、生活を楽しむ、いわゆるディンクスをやっているのは、育児の重荷を捨てた人です。
Kvinner som ikke får barn etter at de har giftet seg, og lever på begges inntekt og nyter livet, såkalte "DINKS" (dobbel inntekt ingen barn), er kvinner som har kastet vekk lidelsen av barneoppdragelse.

さらに、戸籍も否定して入籍しない同姓組もいますが、破綻したとき女が損をするのが、日本の社会です。
I tillegg så er det folk som ikke skrives inn i familien og lever som samboere, men Japan er et samfunn der om de skilles, så er det kvinnene som får problemer.

はじめから結婚しないで、仕事だけにしまうのが、シングルです。
De som fra starten av ikke gifter seg, og bare jobber, kalles single.

自分の生き方をえらぶのは、個人の自由です。
Det å velge sitt eget levesett er en personlig frihet.

ほかの人のとやくいうことではありません。
Dette er ikke noe som andre folk blander seg opp i.

でも一部の女がディンクスやシングルになっても、働く女の三重苦働なくなりません。
Men selv om noen kvinner blir DINKS eller single, så gjør ikke det noen ende på arbeidende kvinners tre lidelser.

読み物14課 ―１− 働く女性2759万人３年続き増加

Lesestykke kapittel 14: 1 arbeidene kvinner er nå 27,6 millioner, den treårige økningen fortsetter.

既婚者11万人減、家庭との両立課題

1,1 mill færre gifte kvinner, det er et problem å kombinere [arbeid] og familieliv.

06年の女性の労働力人口は前年比0.3％増の2759万人で、３年連続で増えたことが20日、厚生労働省がまとめた「働く女性の実情」(女性労動白書)でも分かった。
Det har kommet frem at den treårige økninen har fortsatt, og at 2006s kvinnelige arbeiderbefolkning sammenlignet med året før har økt med 0,3% og er nå 27,6 millioner,dette kom frem i en rapport den 20. fra helse arbeid og velferdsdepartementet, kalt "Arbeidende kvinners status"

働く女性の割合を示す労働力率も48.5％と2年連続で上昇。
raten av arbeidende kvinner som vises av arbeidene kvinners andel har også fortsatt å øke til 48.5% i to år.

ただ、女性の労働力人口の増加は未婚者らに支えられており、既婚者は逆に11万人減の1611万人だった。
Men denne økningen i kvinners arbeidende befolkning er det de ugifte (enda ikke gifte) kvinnene som står for, i kontrast til dette har antallet gifte kvinner i arbeid sunket med 1,1 mill, og er nå 161,1 mill.

仕事と家庭を両立する難しさがうかがえる。
Vi ser at det er vanskeligheter med å både gjøre arbeid og husarbeid.

女性の労働力率を10年前と比べると、未婚者は96年の60.4％から63.7％に増えたのに対し、既婚者は51.0％から48.5％に低下した。
Om man sammenligner arbeidsdeltagelsesraten til den for 10 år siden, så ha har gifte kvinners i motsetning til ugifte kvinners ,som fra 1996 økt fra 60,4% til 63,7%, sunket fra 51,0% til 48,5%.

晩産化の影響で、子どもを持っていない人が多い25〜29歳の既婚者の労働力率が上がる一方、育児が忙しい35〜39歳層では1.3ポイント減った。
På grunn av barnefødsel- og oppdragelse, så har den arbeidende delen av gifte kvinner i 25-29 årsalderen på den ene siden økt, mens de som er opptatt med barneoppdragelse i 35-39 årsalderen har sunket 1,3 prosentpoeng.

一方、自分で起業したいと考えている女性は、25〜44歳の子育て世代が約14万人と最も多い。
På den ene siden så er kvinner som tenker at de vil starte en egen bedrift, så er de fleste, 1,4 mill i alderen der de oppdrar barn, 25-44 år.

5年以内に実際に起業した人へのアンケートでは、起業の目的を「家事や子育て、介護をしながら柔軟な働き方をするため」とした女性が34％にのぼり、男性の２倍の割合だった。
I en spørreundersøkelse blant folk som i de siste 5 årene realiserte det å starte en bedrift svarte 34% av jentene at målet var "For å ha fleksibilitet i arbeidet til husarbeid, barneoppdragelse og ta vare på eldre" noe som er en dobbelt så stor andel som det var blant menn.

しかし、 女性が開業にこぎつけても継続は難しく、５年間の廃業率が22.9％と、男性の約2倍。
Men, også blant kvinnene som klarte å starte en bedrift er det vanskelig å holde dem i gang, I løpet av 5 år så er raten av de som blir lagt ned 22,9%, omtrent det dobbelte av menns.

廃業した女性の１割強が、育児や介護を理由に挙げている。
Blant kvinnene som hadde fått bedriften sin nedlagt, så nevnte drøyt 10% at grunnen var barneoppdragelse og pass av gamle.

読み物第13課――日本語をどのように始めたか

Lesestykke kapittel 13: Hvordan jeg begynte med japansk.

さて、一九四○年、大学3年生になって、私は正式に中国語の勉強を大学ですることに決めた。
Vel, i 1940 ble jeg tredjeårsstudent på universitetet, og jeg valgte å starte offisielt å studere kinesisk på universitetet.

当時は今と違って、中国語や日本語を学ぶ人は極めて少なく、その大半は中年
婦人だった。
Den gangen, til forskjell fra nå så var det ekstremt få som lærte japansk og kinesisk, og brorparten av disse var middelaldrende koner.

なぜそうなのか、今でもよく分からないけれど、多分ニューヨークで一番暇な人たちということだったかもしれない。
Hvorfor det var sånn vet jeg ikke heller nå, men man kan kansje si det sånn at det var de som hadde mest fri tid i New York.

授業はいかにものんびりしたもので、一文一文ゆっくりと読み、先生は下手な字でそれを黒板に書き、私達は同じようにノートに写した。
Timene var virkelig avslappede, vi leste sakte hvert og et ord, læreren skrev dem opp på tavla med dårlige tegn, og vi kopierte noe lignende ned i notatbøkene våre.

大した進歩も認められなかったものの、一方で、毎日のように季君と一緒に昼食を食べ、彼から今度は唐時代の詩の説明を受けたりしました。
Selv om vi ikke så noen viktige fremskritt, så spiste jeg på den andre siden Lunch sammen med Lee og mottok blant annet forklaringer av historier fra tangdynastiet.

そんあある日、大学の図書館で中国語の自習をしていると、見知らぬアメリカ人の大学院生がやってきた。
Så, en dag, da jeg satt og studerte for meg selv i bibloteket på universitetet, så kom en amerikansk masterstudent som jeg ikke kjente, bort til meg.

「あなたは毎日のように中華料理を食べているそうですが、今晩、私と一緒に食べて下さいませんか」と誘われた。
Han inviterte meg [ved å si] "Det virker som om du eter kinamat nesten hver dag, du har ikke lyst til å spise sammen med meg i kveld?"

その頃、私は金がなく、昼の中華料理屋で、三十セントと三十五セントの定食のうち、せいぜい月に一度か二度高いのにありつければおいほうだった。
På denne tida hadde jeg ikke penger, og de få gangene jeg kunne velge én av de dyre settene én til to ganger i måneden, var av de gode.

そんあ具合だったし、面白そうな人なので、私は喜んで誘いに応じることにした。
På grunn av disse forholdene, og siden han virket som en interresant person, sa jeg gladelig ja til invitasjonen.

で、ご馳走になりながらこの人の話を聞いていると、彼は五年間も日本や台湾日本にいたのに周囲に英語のできる人がいつもいて、とうとう日本語を覚えられなかった。
Så, mens jeg ble spandert på og hørte på historien hans, så fikk jeg høre at selv om han hadde vært hele 5 år i Japan og Taiwan, så hadde han nå, siden han nå hele tiden var omringet av personer som snakket engelsk og så kunne han ikke lenger huske noe av japansken.

片言しか話せない。
Han kunne bare snakke gebrokkent.

そこで彼が言うには、自分には山に別荘があるから、そこへ日本人の家庭教師を招いて、日本語を勉強してみたいと思う、一人だとサボるだろうし、二三人で励まし合いながら学んでみないか、と私にも日本語を勧めてきた。
Så sa han at tenkte at siden han hadde en egen hytte i fjellet, så kunne de invitere en japansk lærer, og prøve å studere japansk, han mente også at dersom man var en blir det for lett å skulke, og at det var beste om vi kunne gå sammen en par tre personer og lære sammen, og ta vare på hverandre, han rådet meg også til å bli med på japansken.

私にはまだ例の半日感情があったが、それよりも恥ずかしながら、まず山へ行って人並ながら生活をしたいという欲望のほうが強かった。
Jeg hadde også de vanlige antijapanske tankene, men mer enn det hadde jeg selv om det var flaut sterkere lengsel etter å dra til fjellet, og leve ett liv som en vanlig person.

その一年の夏、私たちはアメリカの合衆国南部ノースカロライナの山のほうへ行ったのである。
Dette årets sommer ble det til at vi gikk til en hytte i en sørlig del av den amerikanske delstaten North Karolina.

別荘に着いてみると、家庭教師は既に来ていて、果樹園で果物を折っていた。
Når vi kom fram til hytta, så vi at læreren hadde kommet i forvegen, og sto i frukthagen og plukket frukt.

彼は何も説明をせずに、 その果物を指さして、いきなり、「サクランボ」とい言った。
Uten å forklare noe så pekte han på frukten og så plutselig "Sakuranbo" (kirsebær)

私が最初に覚えた記念すべき日本語は、"サクランボ"だったわけである。
Så det ble til at det førstet minnet som jeg hadde av japansk jeg måtte lære var "sakuranbo".

"サクラ"から始める人はかなりいるだろうけれど、まず"サクランボ"というのは珍しいのでわないか。
Det er mange personer som begynner med "sakura" men personer som starter med "sakuranbo" må da vel være sjeldent.

私たちが使ったテキストは、日本の小学校一年生の教科書だった。
Tekstene vi brukte var en lærebok som var fra en japansk førsteklasse på barneskolen.

まあ、小学校一年生としてはかなり面白い中身だったと思うが、それにしても私はもう小学一年生とはかなりとしが違っていたし、趣味も異なっていた。
Vel, til å være en bok for barneskolens førsteklasse så synes jeg at den hadde et ganske interresant innhold, allikevel så er det på grunn av aldersforskjellen mellom meg og en barneskoleførsteklassing sånn at hobbyene også er helt forskjellige.

しかし、ほかに教科書といっても、アメリカ人のために作られた日本語読本は、私の知っている限全くない。
Men, selv om jeg sier lærebok, så fantes det så vidt jeg vet overhodet ikke noen japansk tekstbok som var laget med tanke på amerikanere.

第一ページは例の、"サイタサイタサクラガサイタ"。
Et eksempel fra første side er "saita saita sakura ga saita" (blomstrer blomstrer, sakuraen blomstrer)

ほかに修身の読本もあって、"サイタサイタ"に比べば多少面白かったが、その道徳観は私のそれとは大いに矛盾していた。
Vi hadde også i tillegg en lesebok om moralsk opplæring, sammenlignet med "saita saita" så var det litt mer interresant, men den var veldig i mot mitt syn på moral.

とにかく、日本語は中国語より何倍も難しかった。
Forresten, japansk var mange ganger vanskligere enn kinesisk.

それでも私は、その難解さ自体に興味を感じ、日本語を克服しようと一所懸命勉強した。
Til tross for dette, så var jeg selv interresert i denne vanskeligheten, og studerte så hardt jeg kunne for å overkomme japansken.

家庭教師は猪股忠君という人で、彼はアメリカ生まれだったが、小さい時に家族ともども日本へ帰り、十七、八歳で再びアメリカへ戻ったそうだ。
Læreren var en person ved navn Inomata Tadashi, og jeg hørte fra ham at han var født i statene, men når han var liten dro han sammen med familien sin tilbake til japan, når han var 17- 18 år så kom han tilbake til statene.

国籍上はアメリカ人でも、英語はほとんどできなかったわけで、 それがかえって日本語を習う上では良かったようだ。
Selv om statsborgerskapet hans var amerikansk, så klarte han nesten ikke noe engelsk, i motsetning til dette, så gjorde dette at det var lettere å lære japansk.

しかし山荘にいた二ヶ月ほどの間に、山荘の主と他の二人の生徒はあきらめて脱落してしまい、最後間で頑張ったのは私だけだったのである。
Men I på den to måneders perioden vi var i fjellhytta, så ga fjellhyttas eier og de to andre elevene opp, og strøk desverre, til slutt så var det bare meg som var igjen og gjorde mitt beste.

読み物第12課 問診

Lesestykke kapittel 12 Pasienintervju

まず最初にする診察は「問診」――――言葉で病状を聞くことだ。
Den første tingen man gjør i legeundersøkelsen er "pasientintervju" -- [det] er å spørre om symptomer med ord.

ふつうの手順でいけば、「どうなさいましたか?」という質問から始まるのだが、この時気をつかうのは、患者さんがしゃべりやすい雰囲気を作ることだ。
Om man følger den vanlige prosedyren, starter man med spørsmålet "Hvordan dar du det?" Det man passer på på denne tiden er å skape en atmosfære som gjør det lett for pasienten å snakke.

先ほど話した、どんな言葉使いをするかというのも、そのうちのひとつに入るだろうし、問診を始める前に一言、例えば「ずいぶん待ちましたか?」と聞いてみたりする。
Som jeg sa tidligere, spørsmålet hva slags ord man bruker, før man starter intervjuet bruker man en setning (et ord), for eksempel ved å prøve å spørre "Måtte du vente lenge?"

「えー、そりゃあもう。朝七時に来て、やっと今ですから」といった会話が始まれば、導入部分といったしては成功だ。
Om en samtalet som "Ja, det kan du jammen si, jeg kom kl 7 om morgenen og nå har det blitt nå" nå starter, så er introduksjonsbiten en suksess.

「そうですか、具合が悪いのに大変でしたねぇ。なんとか待時間を短くしたいと思ってはいるんですが。ごめんなさいね。さて·····」という話になってくる。
Da blir det til at samtalen kan bli som følger "Ja, sånn er det, det må ha vært vanskelig når du er i den formen. Jeg skulle virkelig ønske at jeg kunne gjøre ventetiden kort. Håper det er greit. Så [over til det vi er her for]"

問診では、どんあ症状が、いつごろからあらわれて、現在はどんな具合なのかということを中心に訪ねる。
I pasientintervjuet, så kan man konsentrere seg om å spørre om hvilke symptomer, når de dukket opp, og hvordan formen er nå.

「胃が痛むんです」
Jeg har vondt i magen.

「いつ頃からですか?」
Fra når har det gjort vondt?

「この二、三週間です」
Siden to-,tre uker siden.

「どんあ具合ですか?切り切り痛むとか、重っ苦しいとかあるでしょう」
Hva slags tilstand er det? er det for eksempel en stikkende smerte, eller en dump vedvarende smerte?

「えーっと····」
veeeeel...

「自分で感じたままを言ってください」
Fortell det sånn som det føles for deg selv.

「うーん。しくしくですかね」
Hmm, kansje [best forklart] som en dump vedvarende smerte.

「どんあ時に痛みます?四六時中ですか? 食事との関係はありますか?」
Når er det det gjør vondt? Er det vondt hele tiden? Har det noe sammenheng med måltider?

「お腹が空くと、しくしく痛んでくるんです」
Når jeg er sulten kommer de dumpe vedvarende smertene.

「これまでに同じような症状が出たことは?」····
Er det fram til nå de samme symptomene som har dukket opp? ...

お医者さんはそれが手馴れた仕事だから、ぽんぽん質問を浴びせる。
Siden dette er et arbeid som legen er vant til overøser han [pasienten] med spørsmål.

しかし、患者さんのほうはなかなか思うように言葉が出ないのがふつうだ。
Men i pasientens tilfelle er det vanlig at det er vanskelig å få fram de ordene som [han/hun] vil ha ut.

あちこちに脱線しながら、ためらいがちにぼそぼそと話す。
De snakker hesiterende og mumlende, mens de sporer av her og der.

お医者さんによっては、 「全く素人の話は分からない。私の訪ねていることにちゃんと答えなさい」と腹をたてる人もいなくもない。
Det er også leger som i sitt tilfelle blir irriterte og tenker/sier "Jeg skjønner over hodet ikke hva denne amatøren prøver å si. Svar ordentlig på hva det er jeg spør om."

だけど、それは無茶というものだ。
Men dette er urimelige krav.

そんなときは萎縮する必要はない。
Disse gangene er det viktig å ikke bli skremt.

毅然として(のりくらりでもいいけど)「素人ですから、このようにしか言えないんですよ。」と主張していいのだ。
Da er det best å insistere, og tydelig (det er også ok på en gå rundt grøten måte) på "siden jeg er en en amatør, så er dette den eneste måten jeg kan si det på.)

読み物第11課 ジルと暮らした四ヶ月間

Lesestykke kapittel 11: Å bo med Jill i 4 måneder.

長いようで、短く思われたホームスティ。
Homestayen som var ganske lang føltes kort.

私達家族は、ジルと約四ヶ月間過ごしたことで、色々なものを得ることができた。
Familien vår fikk mye ut av de omtrent fire månedene vi bodde med Jill.

ジルは笑顔のとても似合う、明るくて優しい女の子だった。
Jill var en glad og lystig jente, og hun kledde virkelig det smilende ansiktet sitt.

私達家族一人一人に気遣う様など、父は「昔の日本女性を見ているようだ」と形容したくらいだ。
Pappa uttrykte at måten hun tok vare på hver og en i familien "er omtrent som en japansk jente fra gamledager".

(中略)
En del i midten er utelatt.

彼女はすぐに私達家族に溶け込んできた。
Det ble fort til at hun ble en del av familien.

夕食後などよく冗談を言い合った、ふざけ合ったりして、楽しい時を過ごしたものだ。
Vi hadde en morsom tid der vi etter blant annet etter kveldsmat ble sittende og fortelle vitser og kødde rundt.

私と兄は英語 父·母·弟は日本語と身振り手振り、そこにはコミュニケーションの相違などという言葉はなかった。
Med meg og bror [snakket hun] engelsk, med pappa, mamma og bror [snakket hun] japansk og brukte kroppsspråk, så det fantes ikke ord som kommunikasjonssvikt.

ジルも習いたての日本語を使うなどして、積極的に家族の会話に手参加した。
Jill brukte også japansken som hun nettop hadde lært, og deltok aktivt i familiens samtaler.

時々私達が日本語だけで話していると、「何を話しているのか」と訪ねてきたりする時もあって。
Det var også noen ganger at hun spurte "Hva er det dere snakker om" når vi hadde samtaler blant familien på bare japansk.

彼女はよく説明を求めた。
Hun lette ofte etter en forklaring.

(それは、アメリカ流の仕方なのかもしれないが。)
Dette er muligens den amerikanske måten å gjøre det på.

「これこれするように」というとすぐに、「Why?」という単語が常に返ってきた。
Når vi sa, "Sånn er det vi gjør det" så fikk vi med en gang tilbake glosen "Why?".

もちろん相手が納得するまで説明したが、しまいに、こちから先手を打って、理由を言ったものだった。
Selvsagt forklarte vi fram til hun forsto, og etter hvert forutså vi at hun kom til å spørre, og forklarte grunnen med en gang.

こういう点では、意文化圏の人間だということを身を以て感じさせられた。
På disse punktene kunne jeg ikke annet enn å føle at hun var et menneske av en annen kultursfære.

生活習慣の相違上、色々目に余ること、気にかかることもたくさんあった。
På grunn av dagliglivsskikkenes forskjeller, var det også mange forskjellige ting som ble for mye å tolerere og som plaget meg.

そういう時は、遠慮せずに注意したり、助言を与えたりした。
Disse gangene, så sa vi i fra og ga henne noen hjelpende ord, uten å nøle.

すぐ忘れてしまうな時には、何度となく注意したりした。
De gangene hun glemte det med en gang, så sa vi det til henne mange ganger.

「少し口喧しかったかな」と今になって時々思うこともある、陰でこそこそと悪口を言うよりは、あれで良かったのだと思う。
Også nå er det ganger da jeg tenker "Kansje var jeg for masete.", men jeg føler at det var bedre å gjøre det enn å snakke bak ryggen hennes.

また、甘くしすぎて失敗したと思うこともある。
Andre ganger så føler jeg også at jeg var for snill og feilet.

一つは、シャワーの使用を許したこと(冬になってもシャワーしか使わず、
風邪をよくひいた)。
En ting var at jeg tillot henne å bruke dusjen (når hun bare dusjet om vinteren ble hun ofte forkjølet).

一つは、食事中にジュースを無限に飲むことを許したこと(その結果、みそ汁、日本茶など全く飲まなかった。
En annen ting var at jeg lot henne drikke ubegrenset mye jus gjennom hele måltidene (Resultatet var at hun ikke spiste noe misosuppe eller drakk noe japansk te.).

最後に、洗濯などをしてあげたこと(だんだんと独立精神が薄らいでいった)。
Til slutt, det at vi gjorde (ting som) klesvasken for henne (gradvis ble den selvstendige personligheten hennes svakere)

この三つは、今でも本当に悔やまれる。
Disse tre [tingene], er noe som jeg også nå angrer meg for.

特に、ジュースとシャワーのことは、彼女が真の日本文化を知るための妨げになったと思う。
Spesielt det med dusjingen og jusen får meg til å føle at vi var et hinder i hennes mulighet til å kunne kjenne virkelig japansk kultur.

本当に色々なことがあったが、最後に新幹線のホームで、ジルが涙を流しているのを見て、決してこの四ヶ月間は無駄な日々ではなかったと思った。
Det skjedde virkelig mange ting, og når jeg så at Jill felte tårer på perrongen til shinkansen så følte jeg slettes ikke at dette hadde vært dager som var forgjeves.

(後略)
Slutten er utelatt

Eksamenslesing

Så var det i gang med eksamenslesing, skal prøve å legge ut notatene mine her, så får vi se hvor mange jeg får gjort og lagt ut :)

読み物 kap 10 国内の旅行

Lesestykke kapittel 10 innenlandsreiser.

日本へ遊びに行くアメリカ人は、ジャパンレールパスを買っていくとよい。
Det er bra om amerikanere som besøker japan kjøper "japan railpass".

これは、アメリカを出る前に、アメリカにある日本の旅行社(ニューヨークやシカゴなら、JTBなどがある)から買っておかなければない。
Dette er [ting] som de må kjøpe [det] før de drar fra statene, fra japanske reisebyråer i USA, (hvis man er i New York og Chicago, så er det blant annet JTB (japans reisebyrå) der)

ニューヨークやシカゴなどの大都市に住んでいない人は、電話で注文できる。
Personer som ikke bor i storbyer som New York og Chicago, kan bestille [togpasset] over telefon.

旅行の長さによって、一週間、二週間、三週間有効の切符が買える。
Avhengig av reisen kan de kjøpe biletter som er gyldige i én-, to-, eller tre uker.

そして、この切符の有効期間中、JRという会社の鉄道やバスに何度でも乗れる。
Og igjennom hele denne bilettens gyldighetsperiode, kan [de] kjøre så mye de vil på JR selskapets jernbaner og busser.

JRは、北は北海道から、南は九州まで走っているから、日本中どこでもこのパスで旅行できるわけである。
Siden JR [har transport] som går fra Hokkaido i nord til Ky­­ûshû i sør, så kan man som du forstår reise rundt hele japan med dette togpasset.

北海道は、日本のフロンティアとい呼ばれている。
Hokkaido blir kalt Japans grense.

日本はどこへ行っても人や建物が多いが、北海道にはまだ美しい大自然が残っている。
Uansett hvor man drar i Japan er det masse (ting som) folk og bygninger, men i Hokkaido er det enda igjen vakker stor natur.

北海道の農業は、アメリカの農業の影響を受けたので、北海道を旅行すると、牛、 馬、 羊などの動物もたくさんいるし、 日本では珍しいサイロや、アメリカでbarnと呼ぶ建物などもあちこちに建っていて、ちょっとアメリカのような景色が見られる。
Siden Hokkaidos jordbruk har fått masse innflytelse fra det amerikanske, så kan man hvis man reiser til Hokkaido, se et landskap som ligner på statenes, med mange dyr som kuer, hester, sauer, samt siloer, noe man sjeldent ser i japan, og bygninger som i statene kalles "barn" står også bygget rundt om kring.

また、北海道の先住民であるアイヌの村などもある。
I tilleg så er det også blant annet landsbyer fra Hokkaidos urbefolkning, Ainuene, [der].

本州は南北に長く、日本最大の島である。
Honshû strekker seg fra nord til sør, og er Japans største øy.

東京、大阪、京都、横浜、神戸その他、国際的によく知られた大都市は、ほとんど本州にあるといってよい。
Man kan godt si at Tôkyô, Ôsaka, Kyôto, Yokohama, Kôbe, og andre internasjonalt kjente storbyer ligger på Honshû.

東京は世界最大都市の一つで、政治、経済、 商業、教育、芸術、その他すべての文化の中心となっている。
Tôkyô som er en av verdens største storbyer, har blitt et kultursenter med blant annet politikk, økonomi, handel, utdanning og kunst.

外国人の中には、東京を「醜い町」とか、「物価の世界一高い町」とか、「あまりにも混雑した町」とか言って、批判する人も多いようだ。
Det virker som om det er mange blant utlendinger som kritiserer Tôkyô ved å si ting som at den er "En stygg by", "Den byen i verden med høyest priser", "En fryktelig tett befolket by".

たしかに、毎日のラッシュアワーの混雑は大変なものだが、混雑の中にも秩序があるのが、東京の特徴ではないだろうか。
Spesielt daglig i røsjtida er folksomheten hard, men det at det er orden i folksomheter, er ikke det Tôkyôs kjennetegn?

日本全国十分の一近い人口が東京に集まっているというのに、アメリカあたりの大都市と比べると、びっくりするほど犯罪が少なく、夜ひとり歩きができる町、 そして何よりも、 活気があって絶えず変化していく町として、東京は、魅力的だ。
Selv om en tiendel av japans befolkning er samlet i Tokyo så er den en by som er attraktiv fordi den sammenlignet med statenes storbyer har overraskende lite kriminalitet, er en by der man kan gå alene om natten, og en by som mer enn noe er i konstant energisk forandring.

古い都を訪ねたければ、京都に限る。
Dersom man vil besøke en gammel hovedstad, så er det Kyoto som gjelder.

京都は第二次世界大戦の被害も少なく、昔のままのお寺や神社が何百、何千とあり、一日や二日では、とても見切れない。
Kyoto led få skader under andre verdenskrig, så det er flere hundrer, tusner av templer og altre som er som i gamle dager, på én eller to dager har man ikke sjangse til å se dem alle.

京都から近い奈良には、日本最大の大仏もある。
I Nara som ligger nære til Kyoto er også japans største Buddhastatue.

四国や九州にも、見るべき所は多い。
Også på Shikoku og Kyûshû, er det mange plasser [man] burde se.

お寺、神社、 お城、などのほかにも、九州なら阿蘇山や桜島などの火山を訪ねるとよい。
I tillegg til templer, altre og slott, så er det i Kyûshû fint å besøke vulkanene Asosan og Sakurajima.

そして、各地にある温泉でゆっくり体を休め、その土地の料理でも食べてみると面白いだろう。
Og deretter er det vel interresant å sakte slappe av kroppen i de forskjellige stedenes Onsen, og prøve å smake på maten på plassen.

Ross Kemp on gangs

bilde via flickr bruker ZachManchesterUK

En dag da jeg var hjemme i påsken ble det til at jeg og pappa ble sittende og titte på discovery, noe som skjer ganske ofte, og på kom en serie som jeg fant veldig interresant nemlig "Ross Kemp on gangs"

Dette er en dokumentarserie, der Ross drar rundt hele verden til diverse steder og ser på gjengproblemer, noe av det gode ved serien er det at han ser på begge sider av saken, han er med politiet på raid, men han er også med og møter medlemmer av gjengene, og ser på hva deres motivasjoner og grunner er for å være med i dette livet.

Serien er tankevekkende, man ser hvor lite valg noen er, og man får et ganske dypt innblikk i hvordan ståa er. En god ting med serien er at den viser ting veldig nøkternt, dette har kansje noe å gjøre med at det er en britisk serie, og ikke en amerikansk en, det hele er fritt fra skremselspropaganda, og vi får se menneskene bak gjengvold og fattigdom.

Jeg anbefaler alle å se en eller flere av episodene av denne serien, det er virkelig verdt det. Noen ganger ser jeg nesten på det som en forskrudd reiseserie. Vel uansett, om du har sjangsen, kjøp serien på DVD eller torrent den, jeg tror ikke du vil komme til å angre på det :)

Hvor mye god service betyr

Bilde via flickr, bruker shodan

En ting som jeg virkelig har blitt obs på etter at jeg var i Japan er hvor viktig god service er når man skal ha noe gjort. Man blir fort bortskjemt med dette i et land der hvor kunder blir behandlet som en gud, og man ser virkelig hvor viktig dette er for helhetsopplevelsen.

Her i norge er det både óg, noen steder møter man blide og dyktige ansatte, og andre ganger møter man folk som ser ut som om de hater jobben sin, deg som kunde, og helst bare ville gjøre noe annet. Jeg har merket hvor mye dette har å si for hvordan jeg føler meg etter å ha gjort en handel, og hvor mye mer villig jeg er til å komme tilbake til et sted der de ansatte smiler, prater litt med meg og viser at de er glad for at man er der. Og at jeg er villig til å både betale mer, samt å reise lenger for å bruke pengene mine et sted der hvor jeg føler meg bra etter at jeg har vært, istedet for å bare føle at jeg er til bry, at jeg er et nødvendig onde for dem å få hendene sine på pengene mine.

Så et forholdsvis kort innlegg denne gangen, men det er bedre enn ingenting ;)

Kristnes martyrkompleks

Bilde via flickr, bruker sigthound

Jeg kommer nok nå til å skrive en någet kontroversiell post, men vel vel man lever vel for å provosere på en eller annen måte.

Det er en ting jeg absolutt ikke skjønner med kristne, og det er det at de alltid prøver å gi intrykk av at de er forfulgt, at folk ser ned på dem fordi de er kristne. Så vidt jeg vet er ikke dette tilfelle, det som derimot er tilfelle er det at de har en tro som setter dem selv i sentrum, som sier at verden er skapt spesielt for dem, og at de er viktige nok til å ha mulighet til å være med skaperen av alt dette for evig, mens andre (som meg) tydligvis ikke er verdt dette, og for min manglende tro så fortjener jeg å bli torturert for evig tid, en plass som deres "skaper" har skapt spesielt for sånne som meg.

En annen ting som jeg finner finurlig med denne kristne trangen til å se seg selv som martyrer er det at det ikke er ateister som går fra dør til dør og sier "Så du tror, det kan vi fikse", deler ut haugesvis med flaiere som snakker om frelse, eller gir mat til uteliggere bare hvis de vil høre på deres seremoni. Er dette noe som kalles medmennesklighet, og forståelse for andres tro?

En annen ting er det at kristne har en lei tendens til å bruke argumenter som ikke er festet til bakken i det hele tatt, de er høytsvevende og har så mange hull at det bare er troen som holder dem oppe.

Og selv med alt dette går altså kristne rundt med sitt eget martyrkompleks og mener at vi skal synes synd på dem, skamme seg er hva de egentlig skulle. Det er det jeg mener.

Og som en liten bonus her er noe som jeg fant interresant og morro ihvertfall ;)